Đánh giá hiệu quả của điều trị u phổi bằng liệu pháp miễn dịch được bác sĩ khuyên dùng U phổi, đặc biệt là ung thư phổi, từ lâu ...

Đánh giá hiệu quả của điều trị u phổi bằng liệu pháp miễn dịch được bác sĩ khuyên dùng

U phổi, đặc biệt là ung thư phổi, từ lâu đã trở thành gánh nặng lớn ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe tế chất, sự ổn định tâm lý và các mối quan hệ xã hội của người bệnh. Khi đối mặt với căn bệnh này, chất lượng cuộc sống của bệnh nhân suy giảm sâu sắc do các triệu chứng suy nhược cơ thể kéo dài kèm theo nỗi lo âu về hiệu quả điều trị. Trong những năm gần đây, bên cạnh các phương pháp truyền thống, sự phát triển của y học hiện đại đã mang lại những bước tiến lớn giúp cải thiện đáng kể thời gian sống và kiểm soát bệnh tối ưu hơn.

Vai trò của liệu pháp miễn dịch trong điều trị u phổi

Liệu pháp miễn dịch là phương pháp sử dụng các thuốc ức chế chốt kiểm soát miễn dịch nhằm kích hoạt hệ thống phòng thủ tự nhiên của cơ thể để tìm và tiêu diệt tế bào ác tính. Việc cá thể hóa điều trị dựa trên đặc điểm vi môi trường khối u đóng vai trò then chốt trong việc tối ưu hóa hiệu quả của liệu pháp này đối với từng đối tượng cụ thể.

Nghiên cứu y khoa về hiệu quả của liệu pháp miễn dịch

Các bằng chứng từ các nghiên cứu lâm sàng quy mô lớn trên thế giới đã chứng minh tính hiệu quả và độ an toàn của liệu pháp miễn dịch khi được áp dụng đúng giai đoạn và đúng phác đồ:

• Nghiên cứu đa trung tâm của Chen và các cộng sự trên 265 bệnh nhân mắc ung thư phổi không tế bào nhỏ giai đoạn III không thể phẫu thuật (PMID: 42141789) chỉ ra rằng việc kết hợp hóa xạ trị đồng thời với liệu pháp miễn dịch theo phác đồ tấn công phối hợp duy trì mang lại tỷ lệ sống sót sau 2 năm rất khả quan. Cụ thể, tỷ lệ sống thêm không tiến triển bệnh sau 2 năm ở nhóm dùng phác đồ duy trì đạt 56,8% và nhóm phối hợp tấn công đạt 62,2%, trong khi tỷ lệ sống sót toàn bộ sau 2 năm lần lượt duy trì ở mức cao là 94,9% và 87,9%.
• Nghiên cứu của Sun và các đồng nghiệp tiến hành trên 40 bệnh nhân ung thư biểu mô lympho biểu mô phổi (PMID: 42141753) cho thấy phương pháp hóa trị kết hợp miễn dịch tân bổ trợ trước khi phẫu thuật triệt căn đem lại đáp ứng bệnh học chuyển biến lớn ở 45,0% bệnh nhân và đạt đáp ứng bệnh học hoàn toàn ở 20,0% bệnh nhân. Tỷ lệ sống thêm không gặp sự cố sau 1 năm và 2 năm lần lượt đạt tới 92,3% và 76,6%.
• Một thử nghiệm lâm sàng pha I đánh giá việc phối hợp thuốc sinh học CJRB-101 cùng liệu pháp miễn dịch pembrolizumab trên các bệnh nhân ung thư phổi giai đoạn di căn (PMID: 42140743) ghi nhận kết quả rất tích cực ở nhóm chưa từng điều trị miễn dịch trước đó với tỷ lệ đáp ứng toàn bộ đạt 58% và tỷ lệ kiểm soát bệnh đạt 75%, thời gian sống thêm không tiến triển bệnh trung vị đạt tới 9 tháng.
• Nghiên cứu hồi cứu trên 166 bệnh nhân của Huangfu và cộng sự (PMID: 42130618) chứng minh rằng việc tiếp tục duy trì liệu pháp miễn dịch sau khi bệnh có dấu hiệu tiến triển giúp cải thiện rõ rệt tỷ lệ đáp ứng toàn bộ lên 17,1% so với chỉ 0,60% ở nhóm đổi sang phương pháp khác, đồng thời kéo dài đáng kể thời gian sống sót toàn bộ cho người bệnh.

So sánh điều trị không phẫu thuật và điều trị phẫu thuật

Việc lựa chọn phương pháp can thiệp phụ thuộc lớn vào giai đoạn bệnh, loại giải phẫu bệnh và thể trạng của bệnh nhân. Dưới đây là bảng so sánh tổng quan giữa hai hướng đi chính:

• Điều trị không phẫu thuật bao gồm liệu pháp miễn dịch, hóa trị, xạ trị hoặc phối hợp đa mô thức. Ưu điểm của hướng đi này là ít xâm lấn, áp dụng được cho các khối u giai đoạn tiến triển hoặc di căn xa khi tế bào ác tính đã lan rộng. Tuy nhiên, nhược điểm là khó loại bỏ hoàn toàn gốc rễ khối u, đòi hỏi thời gian điều trị kéo dài và tỷ lệ tái phát tại chỗ thường cao hơn.
• Điều trị phẫu thuật là phương pháp cắt bỏ thùy phổi mang khối u và nạo vét hạch vùng. Ưu điểm lớn nhất là tính triệt căn cao, giúp loại bỏ trực tiếp và nhanh chóng mô chứa tế bào ác tính ở giai đoạn sớm, mang lại cơ hội khỏi bệnh lâu dài. Mặc dù vậy, phương pháp này có nhược điểm là bệnh nhân phải trải qua một cuộc đại phẫu, cần có điều kiện thể trạng tốt, chức năng hô hấp đạt chuẩn và có tỷ lệ nhất định gặp phải các rủi ro tai biến trong và sau mổ.

Khi nào nên phẫu thuật u phổi

Phẫu thuật được xem là tiêu chuẩn vàng mang tính triệt căn cao và được ưu tiên áp dụng trong các trường hợp cụ thể sau:

• Khối u phổi được xác định ở giai đoạn sớm (giai đoạn I, II và một số trường hợp giai đoạn IIIA chọn lọc) khi tổn thương còn khu trú, chưa có hiện tượng di căn xa đến các cơ quan khác.
• Người bệnh đã được thực hiện các phác đồ hóa trị hoặc miễn dịch tân bổ trợ trước đó giúp thu nhỏ kích thước khối u, khu trú tổn thương tạo điều kiện thuận lợi cho việc cắt bỏ hoàn toàn.
• Bệnh nhân có đủ điều kiện sức khỏe tổng thể, đặc biệt là chức năng hô hấp và tim mạch được đánh giá đảm bảo an toàn để trải qua cuộc mổ.

Những điều cần biết trước khi phẫu thuật

Để đảm bảo quá trình can thiệp diễn ra an toàn, người bệnh sẽ được thực hiện quy trình chuẩn bị và tư vấn kỹ lưỡng:

• Đánh giá toàn diện chức năng hô hấp thông qua đo hô hấp ký, kết hợp kiểm tra kỹ lưỡng hệ thống tim mạch nhằm tiên lượng khả năng bù trừ của phần phổi còn lại sau mổ.
• Thực hiện đầy đủ các xét nghiệm hình ảnh học chuyên sâu như chụp cắt lớp vi tính ngực, chụp cộng hưởng từ hoặc PET-CT để xác định chính xác ranh giới khối u và hệ thống hạch vùng.
• Tư vấn chi tiết cho bệnh nhân và gia đình về kế hoạch can thiệp, các nguy cơ có thể đối mặt, hướng dẫn các bài tập tập thở sâu, ho chủ động trước mổ nhằm phòng ngừa xẹp phổi sau phẫu thuật.
• Thời gian nằm viện sau khi thực hiện phẫu thuật cắt phổi thông thường kéo dài ít nhất 1 đêm tại phòng hồi sức tích cực để theo dõi sát các chỉ số sinh tồn, và tổng thời gian nằm viện trung bình dao động từ 3 đến 5 ngày tùy thuộc vào tốc độ phục hồi của từng bệnh nhân.

Các biến chứng có thể gặp phải và nguyên tắc xử trí

Phẫu thuật lồng ngực là kỹ thuật chuyên sâu đòi hỏi sự kiểm soát nghiêm ngặt do có thể xuất hiện một số biến chứng từ nhẹ đến nặng:

• Đau vết mổ: đây là hiện tượng phổ biến sau phẫu thuật do tổn thương mô và kích thích thần kinh liên sườn. Nguyên tắc xử trí cơ bản là áp dụng phác đồ giảm đau đa mô thức, kết hợp thuốc giảm đau đường toàn thân và phong bế thần kinh tại chỗ.
• Rò khí kéo dài: khí thoát ra từ nhu mô phổi qua hệ thống dẫn lưu lồng ngực quá 5 đến 7 ngày. Nguyên tắc xử trí cơ bản là tiếp tục lưu ống dẫn lưu hút áp lực âm nhẹ, theo dõi sát lượng khí thoát ra hoặc cân nhắc can thiệp dán màng phổi nếu tình trạng không tự bít.
• Xẹp phổi và viêm phổi sau mổ: ứ đọng đờm giải do bệnh nhân đau không dám ho khạc gây tắc nghẽn phế quản. Nguyên tắc xử trí cơ bản là tăng cường lý liệu pháp hô hấp, khuyến khích người bệnh vận động sớm, hỗ trợ hút đờm qua nội soi phế quản nếu cần thiết và dùng kháng sinh phù hợp.
• Chảy máu sau mổ: biến chứng nặng xuất hiện do tuột ghim, tuột chỉ buộc mạch máu lớn hoặc rối loạn đông máu. Nguyên tắc xử trí cơ bản là hồi sức thể tích tuần hoàn khẩn cấp, truyền máu và tiến hành phẫu thuật lại ngay lập tức để tìm và cầm máu điểm chảy.

Kết luận

Việc điều trị u phổi hiện nay đã đạt được nhiều tiến bộ vượt bậc nhờ vào sự phối hợp linh hoạt giữa các phương pháp hiện đại, đặc biệt là sự kết hợp giữa liệu pháp miễn dịch mang tính toàn thân và phẫu thuật mang tính triệt căn tại chỗ. Mỗi người bệnh có một đặc điểm tổn thương và thể trạng hoàn toàn khác nhau, do đó không có một công thức chung duy nhất cho mọi ca bệnh. Để xây dựng được một lộ trình điều trị an toàn, cá thể hóa và đạt hiệu quả tối ưu nhất, người bệnh cần chủ động đến thăm khám trực tiếp tại các cơ sở y tế chuyên khoa sâu để được các bác sĩ đánh giá và tư vấn chính xác.

Nếu có các triệu chứng nghi ngờ hoặc cần lập kế hoạch điều trị u phổi toàn diện, quý bệnh nhân nên đến khám trực tiếp với Bác sĩ Trần Quốc Hoài - Trung tâm Lồng ngực - Mạch máu. Việc thăm khám chuyên sâu kịp thời sẽ giúp xác định chính xác giai đoạn bệnh và đưa ra phác đồ điều trị phù hợp nhất. Hãy đặt lịch hẹn ngay hôm nay để nhận được sự tư vấn chuyên nghiệp, tận tâm và an toàn cho sức khỏe của bạn.

Tài liệu tham khảo

• Chen W, Zhao A, Liang Y, et al. Reshaping immunotherapy sequencing strategy: equivalent survival with induction plus consolidation vs. consolidation-only strategy in unresectable stage III NSCLC. J Cancer Res Clin Oncol. 2026. PMID: 42141789.
• Sun W, Lin Y, Zhou Y, et al. Efficacy of Neoadjuvant Immunochemotherapy in Pulmonary Lymphoepithelioma Carcinoma Compared With Lung Squamous Cell Carcinoma and Adenocarcinoma: A Retrospective Cohort Study. Am J Clin Oncol. 2026. PMID: 42141753.
• Lee JB, Baek S, Kim DK, et al. Phase I trial of CJRB-101 plus pembrolizumab in patients with metastatic non-small cell lung cancer, head and neck squamous cell carcinoma and melanoma. J Immunother Cancer. 2026. PMID: 42140743.
• Huangfu R, Lan H, Li R, et al. Clinical benefit and safety of immunotherapy beyond progression in advanced and locally advanced lung cancer: a real-world cohort study. Cancer Immunol Immunother. 2026. PMID: 42130618.